Roma sub rosa

Ostatnio modne są powieści historyczne z wątkami sensacyjnymi. Ich akcje osadzone są w najróżniejszych epokach i krajach, wśród których nie mogło zabraknąć starożytnego Rzymu. Właśnie w czasach schyłku republiki umiejscowione są powieści i opowiadania z cyklu „Roma sub rosa” autorstwa Stevena Saylora. Ten burzliwy okres rywalizacji między ambitnymi politykami, intryg, spisków i walk wewnętrznych doskonale pasuje do konwencji kryminału.

Bohaterem zgłębiającym tajemnice i zakulisowe rozgrywki jest Gordianus Poszukiwacz – mieszkający w Rzymie „prywatny detektyw”. Styka się on z najróżniejszymi ludźmi, wśród których są znane postaci historyczne jak Cyceron, Krassus, Cezar, Pompejusz. Gordianus przeważnie zatrudniany jest właśnie do zbadania spraw związanych z polityką. Tak więc szuka on zabójców populisty Klodiusza, wyjaśnia zagadkę śmierci egipskiego dyplomaty czy bierze udział w zdarzeniach związanych ze spiskiem Katyliny. Wydarzenia, wokół których zbudowane są fabuły powieści Saylora miały miejsce w rzeczywistości – dzięki tym książkom można zobaczyć je „z bliska”, przekonać się, jak mógł reagować na nie przeciętny Rzymianin. Poznajemy też masę interesujących szczegółów z codziennego życia w tamtych czasach – szczególnie ciekawe pod tym względem są krótkie opowiadania, zazwyczaj opisujące fikcyjne wydarzenia. Większość z nich związana jest z jakimś konkretnym zwyczajem albo aspektem życia Rzymian. Mamy więc tajemniczą śmierć w teatrze, oszustwa na wyścigach rydwanów czy dziwne zdarzenia w Saturnalia. Życie w Rzymie u schyłku republiki jest bardzo wiernie przedstawione, a historyczne wydarzenia pokazane w rzetelny sposób. Autor ukazuje nam wiele ciekawych postaci – tak autentycznych jak i fikcyjnych, a miejscem akcji jest nie tylko Rzym, ale również jego okolice i inne miejsca w Italii. Czasem Gordianus podróżuje jeszcze dalej – na Sycylię czy do Hiszpanii. Każda historia ma swój własny klimat – niektóre dzieją się w ogromnym Urbs, inne na wsi, część jest ponura, część humorystyczna, czasem zagadki dotyczą morderstw i spisków, a czasem kradzieży receptury sosu.

Książki Stevena Saylora z pewnością spodobają się osobom zainteresowanym starożytnym Rzymem, szczególnie polityką schyłku republiki oraz codziennym życiem. Są one jednak dobre nie tylko jako powieści historyczne – to także świetnie napisane kryminały, trzymają w napięciu, a zakończenie jest przeważnie naprawdę trudne do przewidzenia. Myślę więc, że można polecić je wszystkim fanom tego gatunku, choć znajomość historii Rzymu niewątpliwie ułatwia zrozumienie niektórych wątków.

Do tej pory ukazały się następujące części cyklu: „Rzymska krew”, „Dom westalek” (opowiadania), „Ramiona Nemezis”, „Zagadka Katyliny”, „Gladiator umiera tylko raz” (opowiadania), „Rzut Wenus”, „Morderstwo na Via Appia”, „Rubikon”, „Ostatnio widziany w Massilii”, „Mgliste proroctwa”, „Werdykt Cezara”